Sudar neutroskih zvezda je glavni astronomski događaj 2017. godine Sudar neutroskih zvezda je glavni astronomski događaj 2017. godine
Magazin Science je sudar dve neutronske zvezde proglasio za naučno otkriće 2017. godine. Između ostalog, ovim astronomskim događajem je potvrđena Ajnštajnova teorija i pretpostavka... Sudar neutroskih zvezda je glavni astronomski događaj 2017. godine

Magazin Science je sudar dve neutronske zvezde proglasio za naučno otkriće 2017. godine. Između ostalog, ovim astronomskim događajem je potvrđena Ajnštajnova teorija i pretpostavka o poreklu zlata i platine u univerzumu.

Naučnici sa različitih delova sveta detektovali su sudar neutroskih zvezda – događaj koji se odigrao na udaljenosti od 130 miliona svetlosnih godina, u galaksiji NCGC4993, posmatrajući gravitacione talase koje su dve zvezde odavale pre sudara. Ovo je prvi put da naučnici detektuju gravitacione talase koji ne potiču od sudara crnih rupa.

Neutronske zvezde su zvezde ogromne gustine, sačinjene isključivo od neutrona, a potiču od implozije supernove koja se urušila sama u sebe. To su tela velike mase, a male veličine. Poređenja radi, prosečna neutronska zvezda ima masu veću od mase našeg Sunca, ali nije veća od prosečnog grada na Zemlji.

Dve neutronske zvezde su započele svoj spiralni ples jedna oko druge. Kada su se dovoljno približile započele su proces sjedinjavanja. Kako su se vrtele sve brže i brže rastezale su i stiskale vreme-prostor, a onda su proizvele gravitacioni talas koji je stigao do nas – trenutak pre nego što su se u potpunosti spojile. U trenutku spajanja proizvele su vatrenu loptu gama zračenja. Ta svetlost je takođe doputovala do nas nakon sudara. Navalu gama zračenja mogli smo bukvalno da vidimo kao sjaj infracrvene svetlosti. Preostali materijal je zatim počeo da se sjedinjuje u vidu nuklearnih reakcija, u procesu koji se naziva kilnova, i počelo je stvaranje teških hemijskih elemenata.

Ovaj događaj doneo je naučnicima mnoge korisne informacije. Ukupno 3674 istraživača i 953 institucije marljivo su obrađivali podatke sumirane u jedan naučni rad o ovom istorijskom događaju.

Jedan od naučnicka LIGO observatorije, u kojoj su gravitacioni talasi ovih neutronskih zvezda prvi put i uočeni, izjavio je da ova pojava predstavlja “atomski kolajder astronomskih razmera, daleko veći od svega što će ljudi ikad moći da naprave”.

Potvrda ajnštajnove teorije

Gravitacioni talasi sudara neutronskih zvezda detektovali su LIGO (Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory) u SAD i VIRGO detektori u Italiji. Dve sekunde nakon što su stigli gravitacioni talasi, tim detektorima, kao i putem satelita Fermi, zabeležena je navala gama zračenja iz istog područja na nebu. U roku od 40 sekundi svi teleskopi i sateliti bili su upereni u ovu tačku. Čak i nakon nedelju dana smo mogli da uhvatimo talase X zračenja, a zatim i radio talase.

Imati dokaz ovakvog događaja u vidu kombinacije gravitacionih talasa sa vidljivom svetlošću sudara neutronskih zvezda je ostvarenje velikog sna astrofizičara. Naučnicima će posmatranje ovog događaja dati nove metode za merenje brzine kojom se svemir širi. Posmatranje jednog takvog događaja potvrdilo je pretpostavku da su upravo sudari neutronskih zvezda odgovorni za nastanak teških hemijskih elemenata prepunih neutrona, kao što su platinum, zlato i uranijum. Donelo je i dokaz čitav vek stare Ajnštajnove teorije da gravitacioni talasi putuju brzinom svetlosti.

…nastavak na sledećoj stranici…

Sledeća stranica

Smoux

Filozof, stargejzer, zanesenjak i probisvet, zaljubljenik u naučnu fantastiku, horor i nauku, u postavljanje pitanja i traženje odgovora, u umetnost i sve što oslobađa um, donosi prosvetljenje i razvejava dogmatski mrak...

No comments so far.

Be first to leave comment below.

Your email address will not be published. Required fields are marked *

17 − five =